فرش هریس تبریز (Heriz یا Heris Carpets) یکی از معروفترین فرشهای دستباف ایرانی است و ویژگیهای منحصر به فردی دارد که آن را از بقیه متمایز میکند. در ادامه مهمترین ویژگیهای این فرش را بررسی میکنم.
ویژگیهای فرش هریس تبریز
مکان و پیشینه جغرافیایی منطقه هریس در آذربایجان شرقی، نزدیکی تبریز، مرکز اصلی بافت فرش هریس است. این منطقه به خاطر شرایط طبیعی خاص، فرهنگ قالیبافی اصیلی دارد. ماده اولیه — جنس پرز و تار و پود عمدتاً پشم مرغوب استفاده میشود؛ پشم محلی که دوام و مقاومت بالا دارد. تار (چله) و پود غالبا از پنبه یا نخ طبیعی است. در مواردی، پرز مرینوس و حتی گل ابریشم برای تزئینات استفاده شده است.
طرح و نقش فرش هریس تبریز
طرح و نقش طرحهای هندسی و نقشهای شکسته فراواناند (مربع، لوزی، ترنج بزرگ و لچک و ترنج)؛ خطوط صاف و زاویهدار بیشتر از منحنیها غالباند. فرش دستباف مجدمی نقش ترنج (medallion) بزرگ مرکزی که توجه را به خود جلب میکند.
رنگ زمینههای غالب
لاکی، قرمز، رنگهای گرم، همچنین زمینههای کرم، آجری و … بسته به طرح و منطقه بافت. دیجی فرش فرش دستباف هریس استحکام و دوام فرش هریس به دلیل استفاده از پشم محلی با کیفیت، بافت محکم و تراکم مناسب بسیار مقاوم است. با دوام بوده و معمولاً عمر طولانی دارد؛ فرشهایی که نسل به نسل منتقل میشوند. گره و بافت (کُرک، تراکم و رج) تعداد گرهها و میزان “رج” در نوع دستباف هریس متنوع است؛ برای مثال بعضی نمونهها 50 رج دارند. فرش دستباف مجدمی ضخامت، ارتفاع پرز معمولاً متوسط تا زیاد است که براساس مدل و بافت ممکن است متفاوت باشد.
ابعاد و اندازهها معمولاً اندازههای بزرگتر رایج است؛ فرشهایی با مساحت ۶، ۹، ۱۲ متر و بیشتر بافت میشوند. فرش دستباف هریس قالیچه و ذرع و نیم هم وجود دارد برای فضاهای کوچکتر. ارزش هنری و فرهنگی فرش هریس فقط وسیلهای تزئینی نیست؛ این فرش دارای ارزش فرهنگى و هنرى بالا است، طرحها و رنگهایش بازتابی از فرهنگ منطقه و مهارت سنتی است هنر بافندگان منطقه در نقش و بافت، ماندگاری و اصالت را تضمین میکند
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.